Weźmy jako przykład wymienione przez J. Szczepań­skiego „wchodzenie w role społeczne”. Dla dziecka w wieku szkolnym ważne są role ucznia i kolegi. Szko­ła rozwija u swojego wychowanka poczucie obowiąz­ku, uczynność, umiejętność współdziałania, życzliwość. Te cechy ucznia brane są pod uwagę przy ocenianiu jego zachowania. Środowisko pozaszkolne, głównie ro­dzina, może nie przywiązywać do tych cech wagi lub też może rozwijać (często nieświadomie) egoizm, wy­rachowanie, agresywność. W takiej sytuacji dziecko kształtowane jest równocześnie na dwa różne sposoby. Od tego, które wpływy okażą się najsilniejsze, zależą w znacznym stopniu powodzenia szkolne ucznia. On też ponosi konsekwencje wynikające z rozbieżności oddziaływań wychowawczych. Może być i tak, że rodzina uczula dziecko na pewne wartości, a szkoła nie przywiązuje do nich takiej wa­gi, jaką przywiązywać powinna.